Czerwiec 2026, Numer 6 (864)

---

SPIS TREŚCI

Ryszard BARTNIK
Miara doskonałości termodynamicznej poszczególnych technologii wytwarzania energii elektrycznej

 

ENERGETYKA I TECHNIKA ŚWIETLNA

Przemysław TABAKA
Czy oświetlenie projektowane dla młodych wystarcza starzejącemu się społeczeństwu?

 

Danuta MIEDZIŃSKA
Czysta energia geotermiczna – potencjał Polski i perspektywy światowe

Marcin LASKOWSKI
Charakterystyka sektora ciepłownictwa systemowego w Polsce

 

ENERGETYKA – NAUKA – PRZEMYSŁ

Bogumił DUDEK, Piotr KICIŃSKI, Robert KUBICKI, Wojciech LEŚNIAK
Łączniki w eksploatacji – tematem konferencji w Świeradowie Zdroju

 

ELEKTROENERGETYCY POLSCY

Bogumił DUDEK
Edward Musiał (1937-2025). Członek Honorowy SEP

 

DYLEMATY, KONTROWERSJE

Bogumił DUDEK, Jerzy DĄBROWSKI
Przesył prądem stałym – na marginesie publikacji w Elektro.info

 

---

STRESZCZENIA 

 

Ryszard BARTNIK
Miara doskonałości termodynamicznej poszczególnych technologii wytwarzania energii elektrycznej
W artykule przeanalizowano doskonałość termodynamiczną poszczególnych technologii wytwarzania energii elektrycznej, najcenniejszej postaci energii. Miarą tej doskonałości jest strata egzergii (strata mocy) odniesiona do jednostki ciepła, z którego ta energia jest wytwarzana.

 

Przemysław TABAKA
Czy oświetlenie projektowane dla młodych wystarcza starzejącemu się społeczeństwu?
Postępujące starzenie się społeczeństw krajów rozwiniętych staje się istotnym wyzwaniem nie tylko społecznym i ekonomicznym, lecz również technicznym. Jednym z obszarów infrastruktury technicznej wymagających dostosowania do zmieniającej się struktury wiekowej populacji jest oświetlenie elektryczne. Wraz z wiekiem następują istotne zmiany fizjologiczne narządu wzroku człowieka, w szczególności spadek zdolności akomodacji i adaptacji, zmniejszenie średnicy źrenicy oraz obniżenie przepuszczalności widmowej soczewki oka. Zjawiska te powodują znaczące obniżenie wydolności wzrokowej osób starszych przy niezmienionych warunkach oświetleniowych. W artykule przedstawiono uwarunkowania demograficzne starzenia się społeczeństw państw rozwiniętych, omówiono podstawowe mechanizmy fizjologiczne odpowiedzialne za pogorszenie percepcji wzrokowej wraz z wiekiem oraz przeanalizowano konsekwencje tych zjawisk dla projektowania instalacji oświetlenia elektrycznego we wnętrzach.

 

Danuta MIEDZIŃSKA
Czysta energia geotermiczna – potencjał Polski i perspektywy światowe
W artykule omówiono problematykę pozyskiwania czystej energii z głębi Ziemi ze szczególnych formacji petrotermalnych, określanych jako gorące suche skały (ang. Hot Dry Rock – HDR) lub wspomagane systemy geotermalne (ang. Enhanced/Engineered Geothermal Systems – EGS). W obliczu wyczerpywania się konwencjonalnych zasobów kopalnych oraz barier związanych z energetyką jądrową i odnawialnymi źródłami zależnymi od pogody, technologia HDR/EGS stanowi stabilną, niezależną klimatycznie alternatywę energetyczną. W artykule przedstawiono analizę potencjału geotermicznego na świecie, opisano ogólne założenia technologiczne eksploatacji systemów HDR wraz z przykładami wdrożeń oraz zestawiono kluczowe rozwiązania patentowe w tej dziedzinie. Szczególną uwagę poświęcono uwarunkowaniom geologicznym i potencjałowi petrotermalnemu Polski, wskazując na kluczowe obszary anomalii termicznych (tzw. Hot Spoty) kwalifikujące się do przyszłych prac badawczo-wdrożeniowych.

 

Marcin LASKOWSKI
Charakterystyka sektora ciepłownictwa systemowego w Polsce
Sektor ciepłownictwa systemowego w Polsce jest ważnym filarem energetyki, zapewniającym dostawy ciepła dla milionów mieszkańców. Charakteryzuje się rozproszoną strukturą i dominacją spółek kapitałowych, często powiązanych z samorządami. Mimo dużego potencjału infrastrukturalnego pozostaje rozdrobniony, co utrudnia finansowanie inwestycji. Obecnie sektor przechodzi transformację – stopniowo odchodzi od węgla na rzecz gazu i OZE, przy dużej roli kogeneracji. Kluczowe wyzwania to rosnące wymagania regulacyjne, spadek popytu na ciepło oraz konieczność poniesienia wysokich nakładów inwestycyjnych. W przyszłości rozwój ciepłownictwa będzie oparty na dekarbonizacji, integracji z elektroenergetyką oraz wykorzystaniu nowoczesnych technologii.